10 shtatori shënoi Ditën Botërore të Parandalimit të Vetëvrasjeve, një ditë që synon të rrisë ndërgjegjësimin, të nxisë bisedat e hapura dhe të thyejë stigmat që ende rrethojnë shëndetin mendor dhe vetëvrasjen.
Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, më shumë se 720 mijë njerëz humbin jetën çdo vit nga vetëvrasja në mbarë botën. Pas çdo humbjeje qëndrojnë familje, miq dhe komunitete të prekura thellë.
“Ndryshimi i narrativës rreth vetëvrasjes”
Tema e Ditës Botërore të Parandalimit të Vetëvrasjeve për periudhën 2024–2026 është “Ndryshimi i narrativës rreth vetëvrasjes”. Mesazhi synon të nxisë një mënyrë tjetër të të folurit për këtë problem, duke zëvendësuar heshtjen dhe stigmatizimin me mirëkuptim, empati dhe mbështetje.
Por ndryshimi nuk lidhet vetëm me mënyrën se si flasim. Ai kërkon edhe politika më të mira parandaluese, qasje më të lehtë në shërbimet e shëndetit mendor, informacion të saktë dhe komunitete që dinë të reagojnë kur dikush është në vështirësi.
Kur emocionet bëhen të padurueshme
Ndjenjat e boshllëkut, presioni i fortë emocional apo humbja e kuptimit mund të jenë jashtëzakonisht të vështira për t’u përballuar. Në këto momente, një nga gjërat më të rëndësishme është të mos qëndrosh vetëm me mendimet e tua.
Të flasësh me një person të besuar, një psikolog, psikiatër apo profesionist tjetër të shëndetit mendor mund të jetë një hap i rëndësishëm. Kërkimi i ndihmës nuk është dobësi. Është një mënyrë për të mos e përballuar i vetëm një situatë që mund të trajtohet.
Çfarë mund të bëjmë në përditshmëri?
OBSH sugjeron edhe disa hapa të thjeshtë që mund të ndihmojnë në kujdesin ndaj shëndetit mendor:
Fol me dikë që i beson. Një telefonatë, një mesazh apo një takim mund të të ndihmojë të ndihesh më pak vetëm.
Lëviz. Edhe një shëtitje e shkurtër mund të ndihmojë në përmirësimin e humorit dhe në uljen e stresit.
Bëj diçka që të pëlqen. Një hobi, muzika, një serial apo çdo aktivitet që të jep pak qetësi mund të krijojë hapësirë për të marrë frymë.
Pusho pa u ndjerë në faj. Pushimi nuk është luks. Është pjesë e kujdesit për veten dhe është e rëndësishme të kuptosh kur ke nevojë të ndalosh.
Nëse ti ose dikush pranë teje po përjeton mendime për vetëvrasje apo ndjen se është në rrezik të menjëhershëm, kërko ndihmë profesionale sa më shpejt ose kontakto shërbimet e emergjencës.